TBA Afetler ve Alınabilecek Önlemler Çalıştayı YT’de yapıldı
Yıldız Teknik Ծٱsi ev sahipliğinde, YT Yıldız Teknopark desteği ile dzenlenen TBA “Afetler ve Alınabilecek Önlemler Çalıştayı” yapıldı. İki gn sren çalıştıyda afetlerle mcadelede eğitim ve teknik sorumlulukların yanı sıra ahlaki bilincin de önemine dikkat çekildi.
Trkiye Bilimler Akademisi (TBA) tarafından dzenlenen “Afetler ve Alınabilecek Önlemler Çalıştayı”, Yıldız Teknik Ծٱsi Davutpaşa Kamps Otağ-ı Hmayun’dagerçekleştirildi. Çalıştayda, afetlerin yalnızca fiziksel yıkımlarla sınırlı olmadığı; planlama hataları, denetim eksiklikleri ve etik sorumlulukların ihmal edilmesinin “ahlaki deprem” olarak tanımlanan daha derin bir krizi ortaya çıkardığı vurgulandı. Çalıştaya İstanbul Vali Yardımcısı Hasan Sözen, Trkiye Bilimler Akademisi Başkanı Muzaffer Şeker, YT ö Yardımcısı Prof. Dr. Vatan Karakaya ve TBA Çevre, Biyoçeşitlilik ve İklim Değişikliği Çalışma Grubu Yrtcs Mehmet Emin katıldı.
Kamu yöneticilerinin, akademisyenlerin ve uzmanların da katılımıyla dzenlenen çalıştayda; 6 Şubat depremlerinin ardından edinilen deneyimler ışığında afet yönetimi, risk azaltma stratejileri ve teknoloji destekli yeni yaklaşımlar çok boyutlu şekilde ele alındı.
“Afetlerden ders çıkaran toplumlar riskleri azaltıyor”
İstanbul Vali Yardımcısı Hasan Sözen, “Kutsal değerleri olmayan, sadece dnyevi yaşamını en iyi şekilde dizayn eden bazı toplumlardaki hassasiyetin kaynağını da bilmek gerekiyor. Bizde 7, 7,5, 8 şiddetinde depremler olabileceği dşncesi bile ciddi bir tedirginlik oluşturuyor. Ancak bazı toplumların afetlerden ders çıkararak altyapılarını ve sistemlerini buna göre kurduklarını göryoruz” dedi.
Sözen sözlerini şöyle srdrd:
“6 Şubat depreminden sonra İstanbul Valiliği olarak Trkiye Afet Mdahale Planı ve risk azaltma planları kapsamında çok ciddi çalışmalar yrtyoruz. Yerel ve merkezi yönetimler, niversiteler, gvenlik birimleri ve ilgili tm kurumların katılımıyla toplantılar gerçekleştiriliyor. Amaç, alınan önlemlerin topluma yansımasını artırmak ve afet anında hızlı mdahale ile kayıpları en aza indirmektir.”
“Ahlaki deprem, fiziksel yıkımı bytyor”
Trkiye Bilimler Akademisi Başkanı Prof. Dr. Muzaffer Şeker ise “Depremin etkilerinin çarpan etkisiyle artmasına neden olan bir ‘ahlaki deprem’ gerçeğiyle de karşı karşıyayız. Bu durumun fiziksel yıkımı nasıl byttğn yaşadığımız afetlerde açıkça gördk. Asrın felaketi olarak tanımladığımız depremler, hem can kayıpları hem de ekonomik maliyetler açısından byk sonuçlar doğurdu. Bu yıl Amerika’da dzenlenecek G20 Zirvesi kapsamında, doğal afetler başlığında Trkiye’nin deneyimlerini uluslararası platformda paylaşacağız. Doğaya mdahale ederken dere yataklarının korunması byk önem taşıyor. Bu alanların yapılaşmaya açılması, felaketlerin maliyetini katlayarak artırıyor” ifadelerini kullandı.
Prof. Dr. Şeker şöyle konuştu:
“Ayrıca yaptığımız gözlemlerde niversite kampslerinin afet anlarında kritik merkezler haline geldiğini gördk. Barınma, enerji ve temel ihtiyaçların karşılanabildiği bu alanlar, kriz yönetiminde önemli rol stleniyor.”
“Yapay zekâ ile afet yönetiminde yeni dönem”
“Ծٱ, afetlerin azaltılması ve afet teknolojilerinin geliştirilmesi hedefiyle çok disiplinli çalışmalar yrtmektedir” diyen Yıldız Teknik Ծٱsi ö YardımcımızProf. Dr. Vatan Karakaya, “6 Şubat depremi sonrasında özellikle Hatay başta olmak zere sahada hasar tespiti, yapı analizi ve tarihi dokunun korunmasına yönelik çalışmalar başlatıldı. Geçici barınma sistemleri, hızlı retim teknikleri ve altyapı yönetimi zerine saha araştırmaları gerçekleştirildi. Bu verilerle afet yönetimi için yapay zekâ tabanlı bir karar destek sistemi geliştirildi” dedi.
Karakaya sözlerini şöyle srdrd:
Prof. Dr. Karakaya şöyle konuştu:
“TBİTAK 1001 programı kapsamında yrtlen projelerde, sismik hareketlerin yapay zekâ ile analiz edilmesi ve risklerin daha erken öngörlmesi hedefleniyor. Ayrıca uydu verileriyle entegre edilen sistemlerle hasar haritaları oluşturularak arama-kurtarma ve lojistik faaliyetler için otomatik altyapı kurulması amaçlanıyor. Ծٱde kurulan Afet ve Acil Yardım Koordinatörlğ ile öğrenciler ve personel arama-kurtarma konusunda eğitilerek sertifikalandırılıyor. Hedefimiz, mezunlarımızın lkenin her yerinde afetlere mdahale edebilecek donanıma sahip olmasıdır.”
“Afet yönetiminde öncelik risk azaltma olmalı”
Afetlerin çoğu zaman yanlış yer seçimi, eksik mhendislik hizmetleri ve yetersiz mevzuatın sonucudur olduğunu belirten TBA Çevre, Biyoçeşitlilik ve İklim Değişikliği Çalışma Grubu Yrtcs Prof. Dr. Mehmet Emin de şöyle konuştu:
“Trkiye, jeolojik yapısı ve sosyoekonomik dinamikleriyle çoklu afet risklerinin kesişim noktasında yer alıyor. Kuzey Anadolu Fayı’ndan Doğu Anadolu Fayı’na uzanan hatlar; heyelanlar, yangınlar, kuraklık gibi risklerle birlikte birbirini tetikleyen karmaşık sreçler oluşturuyor. 2023 Kahramanmaraş depremleri ise sistemlerin ciddi şekilde test edildiği bir dönm noktası oldu. Afet yönetimi tek bir kurumun değil, disiplinler arası ve çok aktörl bir sreçtir. Kresel ölçekte de afetlerin etkileri sınırları aşarak farklı coğrafyalarda hissedilmektedir. Bu nedenle uluslararası iş birliği, veri paylaşımı ve erken uyarı sistemleri byk önem taşıyor. En temel dönşm ise mdahale odaklı anlayıştan, risk azaltma ve önleme odaklı yaklaşıma geçiştir. Çnk afet gerçekleştikten sonra kayıpları tamamen telafi etmek mmkn değildir.”
