AA Yeşilhat YT’de: "Elektrikli araç bataryaları, UPS sistemlerinde ikinci ömr kazanıyor"
Anadolu Ajansı YeÅŸilhat Akademi BuluÅŸmaları kapsamında Yıldız Teknik ²Ô¾±±¹±ð°ù²õ¾±³Ù±ðsi’nde dzenlenen etkinlikte, iklim deÄŸiÅŸikliÄŸiyle mcadelede su yönetimi ve temiz enerji teknolojilerinin rol akademik perspektifle ele alındı.
Anadolu Ajansı (AA) Çevre ve Tarım Haberleri Mdrlğ’nn, çevre ve doÄŸayı odağına alarak niversitelerle birlikte dzenlediÄŸi YeÅŸilhat Akademi BuluÅŸmaları etkinliÄŸinin yeni adresi YT oldu."³§°ù»å°ù±ô±ð²ú¾±±ô¾±°ù±ô¾±°ì Perspektifinde Su ³Ûö²Ô±ð³Ù¾±³¾i ve Enerji Teknolojileri" baÅŸlıklı panel, YT DavutpaÅŸa Kamps Tarihi Hamam Kltr Merkezi’nde gerçekleÅŸtirildi.
Moderatörlğn, AA Çevre ve Tarım Haberleri Muhabiri Glseli Kenarlı’nın yaptığı panele, YT Temiz Enerji Teknolojileri Enstits Mdr Prof. Dr. Aysel Kantrk Figen, İnşaat Fakltesi İnşaat Mhendisliği Bölm retim yesi Prof. Dr. Hayrullah Ağaçcıoğlu, İnşaat Fakltesi Çevre Mhendisliği Bölm retim yesi Prof. Dr. Mehmet Çakmakçı ve Temiz Enerji Teknolojileri Enstits Mdr Yardımcısı Doç. Dr. Ali Rıfat Boynueğri konuşmacı olarak katıldı.
"³§°ù»å°ù±ô±ð²ú¾±±ô¾±°ù±ô¾±°ì aklımıza sadece çevre mhendisliÄŸini getirmemeli"
Program, YT AraÅŸtırma Planlama ¸é±ð°ì³Ùö°ù Yardımcısı Prof. Dr. Gleda Engin'in açılış konuÅŸmasıyla baÅŸladı. Prof. Dr. Engin, YT’nn srdrlebilirlik vizyonunu ve yenilikçi projelerini özetlediÄŸi konuÅŸmasında srdrlebilirliÄŸin yalnızca çevresel bir kavram olmadığına vurgu yaptı.
Engin, "³§°ù»å°ù±ô±ð²ú¾±±ô¾±°ù±ô¾±°ì dediÄŸimizde aklımıza sadece çevre mhendisliÄŸini ilgilendiren alanlar gelmemeli. ³§°ù»å°ù±ô±ð²ú¾±±ô¾±°ù±ô¾±°ì, finansta da, retimde de, enerji sektörnde de çok farklı boyutlarda ele almamız gereken bir konu" dedi.
YT’nn yeşil kamps hedeflerine ve enerji alanındaki lider konumuna değinen Prof. Dr. Engin, "Çeşitli indeksler tarafından değerlendirildiğinde enerji alanında yaptığımız araştırmalar çok ciddi bir noktada yer alıyor. Trkiye'de bir numarayız diyebiliriz." şeklinde konuştu.
"Basınçlı sulamaya geçiş tarımsal verimliliği yzde 90'lara çıkarabilir"
Panelde ilk söz alan Prof. Dr. Hayrullah Ağaçcıoğlu, Trkiye'nin kullanılabilir su potansiyeline dikkati çekerek, toplam su tketiminin yaklaşık yzde 75'inin tarım sektörnde gerçekleştiğini belirtti.
Klasik açık kanal ve salma sulama yöntemlerindeki yksek su kaybına değinen Ağaçcıoğlu, "Basınçlı ve damla sulama sistemlerine geçiş tarımsal verimliliği yzde 90'lara çıkarabilir" dedi.
Ağaçcıoğlu, kentsel alanlarda yağmur suyu hasadı ve kırsal bölgelerde sızdırma galerileri gibi depolama yöntemlerinin, kuraklık periyotlarında ilave su kaynağı oluşturmak adına stratejik öneme sahip olduğunu aktardı.
"Atık sular klfet değil, tatlı su kaynağı olarak görlmeli"
İklim değişikliğinin hidrolojik döng zerindeki yıkıcı etkilerini değerlendiren Prof. Dr. Mehmet Çakmakçı ise atık su yönetimine yönelik bakış açısının tamamen değişmesi gerektiğini vurguladı.
Atık suların bertaraf edilecek bir yk olmayıp bilakis değerli bir kaynak olduğunu kaydedenÇakmakçı, "Gnmzde artık ileri biyolojik arıtma sistemlerinin yaygınlaştırılarak suyun sanayi ve tarımda yeniden kullanılması hayati önem taşıyor" diye konuştu.
Çakmakçı ayrıca, altyapı sistemlerinde dijital ikiz teknolojilerinin ve yapay zekanın kullanılmasının, gelecekteki taşkın ve kuraklık krizlerinin anlık yönetiminde temel belirleyici olacağına dikkati çekti.
"Yeni nesil elektrolizör teknolojilerine odaklanmalıyız"
Prof. Dr. Aysel Kantrk Figen de enerji retim sreçleri ile su kullanımı arasındaki gçl bağa vurgu yaparak, yatırımlarda su ayak izinin titizlikle hesaplanması gerektiğini ifade etti.
Atmosferden veya sanayi tesislerinden yakalanan karbondioksiti ham madde olarak kullanarak faydalı sentetik yakıtlara dönştren "Power-to-X" teknolojisinin yenilenebilir enerji yatırımlarına entegre edilmesinin önemini anlatan Figen, "Geleceğin enerji altyapısı için deniz suyunu doğrudan işleyebilen ve değerli metallerden bağımsız çalışan yeni nesil elektrolizör teknolojilerine odaklanmalıyız" tespitini paylaştı.
"Bataryaların 'ikinci ömr' kapsamında değerlendirilmesi şart"
Doç. Dr. Ali Rıfat Boynueğri ise ulaşım sistemlerindeki elektrifikasyonun enerji verimliliğine katkılarını değerlendirdi. Bataryalı araçların içten yanmalı motorlara kıyasla kuyudan tekere (well-to-wheel) enerji verimliliğinde çok byk bir avantaj sağladığını belirten Boynueğri, elektrik retim kaynağının yenilenebilir olmasının çevresel faydayı en st seviyeye taşıdığını dile getirdi.
Boynueğri, ömrn tamamlayan araç bataryalarının doğrudan geri dönşme gönderilmemesi gerektiğinin altını çizerek, "Bu sistemlerin kesintisiz gç kaynakları (UPS) veya yenilenebilir enerji santrallerinde depolama nitesi olarak 'ikinci ömr' (second life) kapsamında değerlendirilmesi srdrlebilir bir ekosistem için şarttır" dedi.
